hovmeisteren

No er det lenge sidan eg har skrive noko her. Eg tenkte berre å lufte ein konspirasjonsteori som eg har tenkt på. Eg var ute å køyrde bil i dag, og skulle parkere ved rådhuset i heimbygda mi. Framfor rådhuset er det nyleg ordna med biloppstillingsplassar, kantstein og grøne rabattar. Fint er det, men ikkje veldig praktisk. Eg køyrde ein SUV som sikkert brukar over gjennomsnittet med diesel, og dermed er på svartelista til diverse miljøparti og organisasjonar. Med denne bilen måtte eg snike meg fram, og rygge allereie i innkøyringa til parkeringa. I bygda mi er det siste åra laga fleire slike område som er fint opparbeidde. Alle veldig trange. Slik er det og mange andre stadar. Min teori er at det er ein konspirasjon på gang slik at store bilar med ok motor ikkje lenger skal ha plass på parkeringsplassar. Det neste er at breidda på vegane blir innskrenka. Det er ikkje nok at ein må betale i dyre domar for ein slik bil, men ein skal heller ikkje få bruke han. Eg forstår at ein må lage trange plassar for å få flest mogleg bilar inn, og mange stadar dermed tene meir pengar. Likevel er det eit paradoks at dei parkeringsplassane ein lagar, gjerne er oppdelte i ruter med inntil ti oppstillingsplassar per rute, og at dei delar inn rutene med breie rabattar. Fint er det, men hadde ein laga to i staden for fire ruter så hadde det vore like fint, ein hadde fått inn fleire bilar, og kanskje og betre plass mellom bilane. Kom gjerne med innspel, men mest er vel dette meint som eit praktisk døme på knødete planlegging, og ikkje politisk motivert.

Eg forstår for det fyrste lite av konseptet snøkaos. Eg har køyrt bil sjølv i sju år og aldri opplevd å sitje heilt fast på vegane. Det må påpeikast at på glatt føre må ein rette seg inn etter høva. Det er det nok ikkje alle som gjer, sidan mange snurrar og krasjar. På glatt føre er det naturlegvis slik at trafikken må gå noko seinare.

Det eg er kritisk til er to ting. For de fyrste er eg ikkje trygg på om alle bilistar har dei dekk på bilane som dei bør ha. Eg ser det at piggfrie vinterdekk er betre enn piggdekk på alt anna enn is. Likevel var det ein test forleden der det vart slått fast at SUV-ar treng piggdekk for å vere trygge nok. Det har truleg med vekt og andre moglege variablar å gjere. Men eg er høyrer ofte bilar som står og spinn, og det høyrest ikkje ut som om der er piggar i dekka. Er det på bremsekapasitet eller på framkomelegheit dei piggfrie dekka er best? På vinterføre som i Noreg er vegane så varierande at eg vil føle meg tryggast i ein bil med piggdekk.

For det andre gjeld det vedlikehaldet på vegane. Eg held for tida til i Bergen, og her har det ikkje vore så mykje snø, så lenge, i løpet av dei snart fem åra eg har budd her? så langt eg kan hugse i allefall. Det eg ser er ein overdriven tru på at salt løyser alle problem. Den dagen det største snøfallet kom tok eg buss til Møhlenpris og gjekk over Nygårdshøyden til Café Opera. Det var verkeleg kaos med store mengder snø på vegane og fortaua. Minimalt av det var brøytt, men omtrent alt var salta. Alle veit kor salta snø blir. Den blir brun, og som å gå i kveitemjøl - brunt kveitemjøl. Friksjonen blir nesten lik null. På flat mark kjem du deg omtrent ikkje framover fordi fråsparka berre glir bort. På den nemnde måndagen såg eg ein bil stå i ei flat gate. Den kom seg ikkje av flekken Det er ikkje rart det blir kaos av slikt. Eg har full forståing for at det er ressurskrevjande å brøyte og å ha materiell og kapasitet til å brøyte alle vegane i sentrale strok. Det er  slik at saltet etter ei tid gjer det bert. Folk blir vande med å køyre på svart asfalt. Folk veit ikkje korleis dei skal bere seg åt når det blir meir snø enn det saltet kan handtere på kort tid. Klart at det blir kaos då!

Kva er løysinga? For det fyrste er der ein tiltru til at salt løyser alle problem. Salt kan vere greitt nok det, men ikkje når det er ein halv meter snø. Det gjekk mange dagar før ein kunne sjå at saltet hadde hatt nokon betrande effekt på vegane i Bergen. Ikkje er det bra for naturen. Ikkje toler metallet i bilane saltet. Ikkje blir det trygge tilhøve på vegane på korlt sikt. Det er saltemani. Mi meining er at ein hadde greidd seg utan salt. Med god brøyting ville snømengdene i gatene vere redusert drastisk i høve til i dag. Snøen som låg att ville vere pakka og mogleg å tolke for bilistane. Blir det skikkeleg brøytt så er det omtrent jamgodt med å køyre på berr veg. Ein stad med så mykje trafikk som vegane i Bergen ville bli kørde berre etter nokre timar dersom brøytinga hadde vore god. Det må i allefall bli brøytt tilfredsstillande før saltet får ta den siste delen der det faktisk er effektivt.

Norske mynde og folk elles må ta innover seg dette. Fastlands-Noreg ligg mellom ca 57og 71 grader nord. Det vil seie at Sørlandet berre så vidt stikk lengre sør enn sydspissen av Grønland. Vi ligg omtrent på same breiddegrader som Island, Sibir, Alaska og det nordlege Canada. Stadar der isen og tundraen ligg tjukk. Vi bur praktisk talt i Arktis. Det er berre det at vi har flaks med Golfstraumen som gjer at vi er over frysepunktet. Kom difor ikkje her å ver overraska over at vi har snø i Noreg. Vi har til dels mykje snø. Den kjem kvart år dei fleste stadar. Det veit vi. Folk må slutte å vere overraska over at snøen kjem. Vi må sko oss deretter, både med gode dekk, fornuftig køyremønster, men ikkje minst sikre oss at når snøen fyrst kjem så kan vi få brøytt han bort raskt og effektivt. Det siste er staten sitt ansvar. 

Eg forstår for det fyrste lite av konseptet snøkaos. Eg har køyrt bil sjølv i sju år og aldri opplevd å sitje heilt fast på vegane. Det må påpeikast at på glatt føre må ein rette seg inn etter høva. Det er det nok ikkje alle som gjer, sidan mange snurrar og krasjar. På glatt føre er det naturlegvis slik at trafikken må gå noko seinare.

Det eg er kritisk til er to ting. For de fyrste er eg ikkje trygg på om alle bilistar har dei dekk på bilane som dei bør ha. Eg ser det at piggfrie vinterdekk er betre enn piggdekk på alt anna enn is. Likevel var det ein test forleden der det vart slått fast at SUV-ar treng piggdekk for å vere trygge nok. Det har truleg med vekt og andre moglege variablar å gjere. Men eg er høyrer ofte bilar som står og spinn, og det høyrest ikkje ut som om der er piggar i dekka. Er det på bremsekapasitet eller på framkomelegheit dei piggfrie dekka er best? På vinterføre som i Noreg er vegane så varierande at eg vil føle meg tryggast i ein bil med piggdekk.

For det andre gjeld det vedlikehaldet på vegane. Eg held for tida til i Bergen, og her har det ikkje vore så mykje snø, så lenge, i løpet av dei snart fem åra eg har budd her? så langt eg kan hugse i allefall. Det eg ser er ein overdriven tru på at salt løyser alle problem. Den dagen det største snøfallet kom tok eg buss til Møhlenpris og gjekk over Nygårdshøyden til Café Opera. Det var verkeleg kaos med store mengder snø på vegane og fortaua. Minimalt av det var brøytt, men omtrent alt var salta. Alle veit kor salta snø blir. Den blir brun, og som å gå i kveitemjøl - brunt kveitemjøl. Friksjonen blir nesten lik null. På flat mark kjem du deg omtrent ikkje framover fordi fråsparka berre glir bort. På den nemnde måndagen såg eg ein bil stå i ei flat gate. Den kom seg ikkje av flekken Det er ikkje rart det blir kaos av slikt. Eg har full forståing for at det er ressurskrevjande å brøyte og å ha materiell og kapasitet til å brøyte alle vegane i sentrale strok. Det er  slik at saltet etter ei tid gjer det bert. Folk blir vande med å køyre på svart asfalt. Folk veit ikkje korleis dei skal bere seg åt når det blir meir snø enn det saltet kan handtere på kort tid. Klart at det blir kaos då!

Kva er løysinga? For det fyrste er der ein tiltru til at salt løyser alle problem. Salt kan vere greitt nok det, men ikkje når det er ein halv meter snø. Det gjekk mange dagar før ein kunne sjå at saltet hadde hatt nokon betrande effekt på vegane i Bergen. Ikkje er det bra for naturen. Ikkje toler metallet i bilane saltet. Ikkje blir det trygge tilhøve på vegane på korlt sikt. Det er saltemani. Mi meining er at ein hadde greidd seg utan salt. Med god brøyting ville snømengdene i gatene vere redusert drastisk i høve til i dag. Snøen som låg att ville vere pakka og mogleg å tolke for bilistane. Blir det skikkeleg brøytt så er det omtrent jamgodt med å køyre på berr veg. Ein stad med så mykje trafikk som vegane i Bergen ville bli kørde berre etter nokre timar dersom brøytinga hadde vore god. Det må i allefall bli brøytt tilfredsstillande før saltet får ta den siste delen der det faktisk er effektivt.

Norske mynde og folk elles må ta innover seg dette. Fastlands-Noreg ligg mellom ca 57og 71 grader nord. Det vil seie at Sørlandet berre så vidt stikk lengre sør enn sydspissen av Grønland. Vi ligg omtrent på same breiddegrader som Island, Sibir, Alaska og det nordlege Canada. Stadar der isen og tundraen ligg tjukk. Vi bur praktisk talt i Arktis. Det er berre det at vi har flaks med Golfstraumen som gjer at vi er over frysepunktet. Kom difor ikkje her å ver overraska over at vi har snø i Noreg. Vi har til dels mykje snø. Den kjem kvart år dei fleste stadar. Det veit vi. Folk må slutte å vere overraska over at snøen kjem. Vi må sko oss deretter, både med gode dekk, fornuftig køyremønster, men ikkje minst sikre oss at når snøen fyrst kjem så kan vi få brøytt han bort raskt og effektivt. Det siste er staten sitt ansvar. 

Det klassiske døme er å uttale dødline som dørline. Mitt spørsmål er: Kvar er døra? Poenget er at linja har ein død vinkel i høve til målet. Kvar døra er veit eg ikkje, men det kan vere ei misforståing at ballen døyr når han passerer denne lina. Det kan sjølvsagt vere at ordet blir uttala så fort og utydeleg at død blir til dør, men ver så snill å ikkje tru at det heiter dørline.

Eit anna uttrykk som har vore brukt er å vere hissig på grauten. Kva har dette med fotball å gjere? Eg kan forstå at å bruke metaforar kan ha verdi, men til tider er dette uttrykket vore brukt i tredje kvar setning om spelarar som anten er aggressive i spelestilen, eller er svært ivrige i andre fasar av spelet. Skal ein no ein gong bruke metaforar så går det an å vere litt kreative, eller i alle fall selektive i kva ein seier. Bruk ikkje uttrykka heilt ukritisk. Då er det betre å arbeide inn nyansert fotballfagleg terminologi som sjåarane kan ha glede av, og i tillegg kan ha eit utbytte av.

Det tredje døme er kanskje det eg synest er verst. Det er ofte tale om i bana i staden for på bana. Spelarane er oppe i bana, fører opp i bana, ligg djupt i bana etc. Eg er fullt klar over at preposisjonane i og på er brukte om ein annan i mange tilfelle, men det er verdt å påpeike at det gir noko ulik meining i setninga der ein vel det eine framfor det andre. På viser til det  å vere oppe på, medan i er inne i. Å vere i kan vise til å vere på eit avgrensa område, noko som ei fotballbane er, men det vil vere meir naturleg å bruke det der ein er meir omslutta. Det er på ingen måte feil å seie i bana, eller i bane, men då må ein forstå det i retning av i bane rundt sola, eller inne i si løpebane rundt ein friidrettsstadion. Talar ein om ei fotballbane meiner eg det skal vere på. Det har sin enkle grunn at bana er ei stor flate som spelarane spring oppe på. Brukar ein i, seier ein etter mi forståing at bana er ei nedsenka flate med høge veggar rundt. Ei bane på løpebana i friidrett er og ei flate, men denne er slik at ein ikkje lovleg kan krysse linene for å ta seg over til motsett langside. Der er det tale om tenkte veggar som gjer at ein må fylgje bana si heilt rundt, det gir difor meining å bruke i i staden for på.

Eg kan ikkje hugse å ha høyrt at nokon sa i bana om ei fotballbane før langt inn på 2000-talet. Uttrykket har i alle fall spreidd seg til å nærmast bli regelen. Spørsmålet er om ein kan vente språkleg medvit frå folk som eg lengre oppe har klaga for ikkje å kunne noko om det dei skal vere ekspertar på. No er kanskje ikkje spørsmålet om ein er i eller på ei fotballbane noko som er verdt å diskutere i den store samanheng. Det er likevel eit paradoks at det blir kringkasta direkte feil i språket frå kringkastarar som har så stor dekning. Ein kan nesten tru at det språklege forfallet er organisert.

Eg har i fleire år sett på utviklinga i julehandelen. Den klare tendensen er at julehandelen startar tidlegare og tidlegare. I år såg eg reklamert med julegåvesal i slutten av september. Då var det heile tre månader til julafta. Dei siste åra har det vore vanleg å sjå julevarer i butikkane i oktober. Slik sett skiller ikkje 2008 seg frå dei siste åra. Men kva blir det att av dei små julegledene som julekaker og julebrus på glasflasker om vi skal kunne nyte desse i tre månader før jul, og to månader etter - slik at varelagera kan tømast?

Ikkje berre gjeld det dei nemnde varene, men det er det same med julenissar i vindauga, julesjokolade, juleribbe, jul meg her og jul meg der. Personleg så er eg motstandar av å nytte julevarer før 1. desember, eventuelt fyrste søndag i advent der denne fell på siste søndag i november. Klart kan ein argumentere med at det blir mindre stress med juleførebuingane om ein kan spre dette over fleire månader. Men er ikkje dette ein del av gamet då? Det er vel litt styr i desember som skal til og så får vi slappe godt av  jula når ho verkeleg kjem. Slikdet er no så blir ein nesten lei av heile jula før vi kjem til ho. Eg stemmer difor for at vi i Noreg vedtek i lovs form at ein ikkje skal marknadsføre jula til næringsføremål før dei mende datoar. Då eg tvilar på at eg får fleirtal for noko slikt, held eg fram med mi eiga vesle demonstrering: eg kjøper ikkje noko som har med jul å gjere før dei nemde datoar, og eg oppmodar andre til å gjere det same.

Det andre problemet eg vil kommentere har ikkje noko med jul å gjere. Derimot har det med hjul å gjere. Eg har i lengre tid vor vitne til at det har vorte lagt fartsdemparar i ein del gater i Bergen. Det gjeld i fremste rekkje Michael Krohns gate (heretter MK) og Løbergsveien (heretter L). I fyrstnemnde har desse kome etter ei nærast total renovering av gata, og i begge som eit middel til å handheve dei lågare fartsgrensene som er innført. Eg vil ha sagt at i L så er det å senke fartsgrensa eit positivt tiltak då det har vore problem med stor gjennomgangstrafikk. Det som ergrar meg grenselaust er den totale mangel på realistisk tankegang som ligg bak designet på fartsdemparane i dei to nemnde gatene.

I MK er oppstigninga til fartsdemparane laga av flate betongblokker som er lagt på skrå. Dette fører til ein svært brå overgang når ein både skal køyre inn på fartsdemparen, og når ein skal av han. I tillegg kjem desse brå overgangane ikkje berre ved på og av, men to gonger på og av grunna at kvar betongblokk har to grenser mot asfalt. I byrjinga var det endå verre. Då var det ikkje fylt i melom betongblokkene og då køyrde ein fyrst opp og så datt ein ned i eit hol som var lågare enn vegen for så å humpe opp av holet og så køyre ned att på vegen. Etter at demparane vart ferdige vart sjølvsagt ikkje det noko problem lengre. Dt som er problemet er at betongblokkene og dei brå overgangane fører til at bilar og bussar gjer brå røyrsler. Dette fører igjen til at slitasjen på asfalten akkurat i overgangen til betongblokkene blir større. Det er i ferd med å bli seinkingar i vegen og nesten holer der desse demparane er. No køyrer ein ikkje over ein dårleg fartsdempar, men ein må ned i ei hole etter at ein har passert og. Dette gjer køyreturen svært lite komfortabel.

I L har det vorte laga fartsdemparar på gamlemåten, berre av asfalt. Dei fleste av desse er ganske greie å køyre over. Likevel er der to bøygar. Der er to fartsdemparar ved Statoil i Solheimsviken. Desse fungerer i tillegg som gangfelt. Her har dei som har laga dei anten gjort sitt beste for å øydeleggje den som skal køyre over dei, eller så har dei berre gjort ein elendig jobb i å fikse overgangane til vegen. Fartsdemparane er så bratte i enden at det er som å køyre opp ein dobbel asfaltkant ,eller å skulle køyre inn på ein høg fortauskant. Det er greit nok at fartsdemparane skal dempe fart, men på denne måten? Eg er livredd når eg køyrer over dei, for tenk kva eg kan riste laust i bilen om eg har for stor fart. Det verste er at dei skiljer seg slik frå dei andre fartsdemparane i design at om ein trur at ein kan halde same fart over må ein tru om att. Fyrste gongen eg køyrde der, og fleire gongar seinare har eg køyrt i den farta eg har brukt på dei andre fartsdemparane med svært uheldig resultat. Eg har nesten gått gjennom taket. Kva kan vel ikkje skje med aluminiumsfelgar om ein køyrer inn i ein slik kant? Det blir bulk det om ein ikkje er varsam. Kven skal betale for å fikse dei skadane? Det er bilisten det, som køyrde for fort. For fort? 10 km/h i ei 40 sone er 30 km/h under det. Kva oppmoding har ein bilist til å vere så varsam ved ein eller to fartsdemparar når dei andre er laga slik at det går an å køyre over dei? Det er nesten så eg kunne kalla fartsdemparane ei farleg innretning som vegeigaren måtte vere objektivt ansvarleg for. Men det blir eg nok neppe høyrt med. Mi oppmoding er at dei som lagar slike fartsdemparar lagar dei slik at ein bilist som ter seg som bonus pater familias kan køyre over utan å måtte risikere både seg sjølv og bilen.

Underteikna reagerer særskilt på at det frå den eine til den andre dagen blir slått stort opp at Obama leiar med fjorten prosentpoeng, og kommentarar om at no er det meste avgjort, til at McCain har teke att det tapte og no ligg berre eit prosentpoeng bak, og at Obama no skal sprekke på målstreken. Alle veit at meiningsmålingar ikkje er nøyaktige. Deter berre eit lite utval av folket som får svare, og det er difor noko tilfeldig kor store utslag det gir. Underteikna har dei siste månadane fylgt med på www.realclearpolitics.com. Det er ei side med politisk innhald og der mange meiningsmålingar kjem inn og det blir utarbeidd snittverdiar ut frå dei siste dagar med målingar. Der er og kart over statar som kvar av kandidatane leiar i. Dei målingane som er referert til i norske riksmedia er og på lista over dei som er tekne med på internettsida, men der er langt fleire enn det.

Så langt eg kan sjå så er det få av målingane som har eit utval på meir enn 3000 personar. I eit land med ca 300 mill. innbyggjarar er det lite. At målingane spriker er då heilt naturleg. Det gir difor eit heilt feil bilete å plukke ut einskilde målingar som døme på ei utvikling. For meg verkar det som om pressa har plukka ut vilkårleg dei målingane som kan gi dei feitaste overskriftene. Siste månaden har Obama si snittleiing på meiningsmålingane lege mellom 5,1 prosentpoeng og 8,2 prosentpoeng. Det gir eit mykje betre inntrykk av realiteten enn einskildmålingar. Sist McCain leia på ei måling var 25. sept. 

Det er viktg å hugse at dette er målingar på landsbasis. I USA er det ikkje det som tel. Der handlar det om å vinne einskildstatar og gjennom det tene opp flest valmenn. Kvar stat har eit tal på valmenn som er fastset på bakgrunn av folkesetnad. Det er altså viktigare å vinne så mange statar at ein har fleirtal av valmenn(270). Dette poenget kjem ofte ikkje godt nok fram.

I Urix på torsdag såg eg for fyrste gong at det eg peikar på i hove til meiningsmålingar vart poengtert i norske media. Det var Bjørn Hansen som stod for presentasjonen der han dråg fram gjennomsnittet på meiningsmålingane i ulike statar. Du skal ha honnør for det Bjørn. Dekninga av valkampen har elles vore prega av tilfeldige meldingar og litt for, etter min smak, stort fokus på å få fram ekstreme målingar i staden for å prøve å nærme seg eit realistisk bilete av situasjonen.

Til slutt vil eg understreke at meiningsmålingar anten dei står åleine eller som eit gjennomsnitt ikkje er meir enn akkurat det - meiningsmålingar. Det som tel skjer tysdag 4. november. Måtte den beste demokrat vinne.

For landslaget sitt vedkomande er det eit faktum at Åge Hareide ikkje har levd opp til dei forventningane om resultat som vart sådd i det Norske folk då han tok over. Vi har ikkje kvalifisert oss til noko meisterskap slik vi greidde tre gongar under Drillo og Semb. Men skal ein stikke fingeren litt i jorda så gjekk det mange tiår der Noreg ikkje greidde å kvalifisere seg i det heile. Det har kanskje vore meir enn vi kan vente at Noreg skal vere i meisterskap kvar gong.

I gullalderen til Noreg på nittitalet var det, som eg kan hugse, ikkje noko debatt om resultat i særleg grad, ettersom landslaget leverte varene. I staden var der ein debatt om spelestil. Så lenge landslaget vann kampane var det ikkje noko problem at landslaget spelte det enkelte vil kalle primitivt. Då det etterkvart butta imot under Semb vart angrepa frå heimleg media så sterke at for ein utanforståande kunne det sjå ut som om VG og Dagbladet tok ut laget, både valde bort den trygge 4-5-1 formasjonen og plukka ut spelarane. Det fælaste eksempelet er vel at Noreg stilte med opp til 4-5 spelarar som eigentleg var spissar i eit system der det skulle vere plass til berre ein eller to. Etter at fotballkommentatorane fekk pressa inn dei spelarane dei ville ha og det ikkje fungerte var det ikkje fotballfaglege spørsmål som vart bringa på bane. Nei no var det trenaren personleg som skulle fjernast. Det kan klart visast til døme der landslagsleiinga ikkje gjorde heldige disposisjonar, men trenden synest utanfrå å vere at landslaget blei påverka av sportskommentatorane i media i måten dei spelte på. Så kom Hareide med "Nye Norge". Dæhlie og Co. fryda seg. No skulle Noreg endeleg spele fotball på kontinental manér.

Det einast problemet var at andre land hadde sett på den spelestilen som Noreg i sine glansdagar var ein ekstrem eksponent for, og drege ut dei beste elementa og prinsippa. Ser ein på dei beste laga i verda, anten på klubb- eller landslagsnivå så er der nokre fellesnemnarar: Stram deffensiv organisering, ekstreme tempovekslingar for å contre på motstandar, og einskildspelarar med ekstreme evner. Alle desse kjenneteikna kan ein og seie at Noreg under Drillo hadde. Det har vore sagt at norske spelarar ikkje var gode nok til å spele på anna måte enn mykje kraft og lange ballar. Nei kanskje ikkje. Men er dei så mykje betre i dag? Snarare tvert imot. Vi har ikkje på langt nær så mange utanlandsproffar som før. Ikkje har vi mange som er stabile støttespelarar i sine klubbar heller. Norske fotballspelarar er omtrent akkurat like gode, eller helst dårlege i høve sine utanlandske kolleger som under Drillo. Då er det sjølvsagt at landslaget anno 2008 er så bra at vi skal forvente at vi vinn både VM og EM. Dei siste åra har vi sett lite av dei prinsippa som Drillo leia etter. Den arven vi kunne fått av Drillo har blitt så vanskjøtta at eg ikkje lengre kan sjå heilt kva det er landslaget prøvar på. Det gleda med at landslaget stilte i 4-5-1 mot Nederland. Det gleda meg at der var aggressive indreløparar. Det gleda meg at John Carew nesten er i stand til å lage like mykje panikk som Jostein Flo i si velmakt. Men det blei berre nesten. Kvifor? Fordi det mellom anna ikkje er eit innarbeidd fast system lenger.

Så spør eg no: Har de fått det slik de ville? 

Alle de som ropte på fin fotball. Kva er fin fotball? Så vidt eg veit er det viktigaste å vinne. Det er det andre land som forstår betre. På 90-talet hadde vi eit lag som vann kampar. Det heldt heller lite på ballen, men vi slo storheiter som England, Brasil og Nederland. Vi tapte i går. Litt ufortent var det kanskje, men mål er mål. 

Hareide har vel ikkje gjort alle grep riktig. Eg meiner likevel at han må site kontrakta ut. Ei kontrakt skal i prinsippet haldast. Kva tener vi på å kaste han no midt i ein kvalik? Her meiner eg det må det gjerast eit skikkeleg førearbeid slik at vi får ein kvalifisert og ikkje minst fagleg sterk landslagstrenar med høg integritet som kan gjenreise landslaget gjennom neste kvalifisering. Dei siste som bør avgjere dette er dei som i si tid pressa på for å kaste Drillo sin filosofi på dynga.

Dette bringar meg over på mitt andre spørsmål - kvifor det stadig er slik at norske trenarar får sparken. Den siste no er Mons Ivar Mjelde i Brann. Det har vore ein merkeleg saga der assistentar har fått sparken og tilliten til den eine og den andre har vore oppe i media. Det kan ikkje vere tilfeldig at dei trenarane som har leia lag til seriegull dei fire siste sesongane har fått sparken, eller som dei seier - skiljast som vener.

Min påstand er at det for det fyrste er for dårleg arbeid på førehand når trenarane får jobb. For det andre er det nesten umogleg å bygge lag utan at ein får litt ro i det minste til å bygge det laget ein vil. Det tredje eg ser på som ei utfordring er kva det er trenarane verkeleg kan. Kven var den siste trenaren som verkeleg stod for noko, hadde ein klar filosofi, og at ein kunne sjå i kamp etter kamp kva det var laget prøvde på ut over det å score fleire mål enn motstandaren?

Ein kunne sikkert drege fram Stabæk i år. Eg har ikkje sett dei nok til å sjå kva filosofien verkeleg er. Deira trenar er svensk. Mons i Brann? Tja. Han har hatt resultat over fleire år, men eg har hatt noko problem med å sjå kva som er den klare filosofien. Til det har klubben vore for svingande i prestasjonane. Nordli i Start m.m.? Fast filosofi, men blanda suksess. Ein kan stille spørsmål med kva han eigentleg kan og forstår i mekanismene bak eit godt fotballag. Rekdal i VIF? Der var vel mykje opp og ned der og sjølv med eit par gode sesongar. Etter desse nærmar vi oss Nils Arne Eggen og Drillo. Desse visste verkeleg kva dei ville. Drillo spesielt, hadde ei vitskapeleg tilnærming til kva som gjer eit fotballag effektivt, og bygde sine lag rundt det. Desse to kan og vise til resultat som ingen andre i norsk fotball. Kvifor? Fordi dei hadde ein plan. Dei forstod fotballen. Dei hadde kunnskap om kva som fungerte og kva som ikkje fungerte. Det er mi oppfatning at kunnskap om kva som gjer fotballag gode, og viljen til å ta konsekvensen av dette er mangelvare i norsk fotball i dag, medan synsinga er høgst oppegåande både hos den eine og den andre. Kva seier det ikkje om kvaliteten at sparka trenarar berre tek over jobbane etter kvarandre?

Ei annan ting er at det heile tida blir snakka om tillit. Tillit frå styre og tillit frå publikum og tillit frå spelarar skal heile tida gjerast relevant. Kva hadde skjedd om ein skipper på ein båt skulle vere avhengig av  mannskapet sin tillit for kvar manøver ein gjorde? Kva hadde skjedd om Statoil sine bensinstasjonsdrivarar skulle kunne nærmast tvinge Helge Lund ut av sjefsstolen om dei var litt ueinige i ein del strategiske vedtak i leiinga av selskapet? Ein kan vere ueinig, og diskutere mykje, men ein må vel frå fotballspelarar og kunne krevje ei viss grad av lojalitet mot leiinga. Lojalitet er kanskje i ein gitt situasjon det som skal til for å berge dei gode resultata.

Til slutt skal eg etter å ha sparka både riksmedia, fotballeiarar, og spelarar, setje inn ei siste glidetakling mot trenarane. Kva er det for tøv å gå ut, som det fyrste ein gjer etter å ha teke over eit lag, å seie at klubben har for dårlege spelarar og at klubben må kjøpe nye? Kva er det for feigskap å toe sine hender før ein i det heile har prøvd å utrette noko med dei spelarar ein har? Kva seier det om trua på eigne eigenskapar som trenar? Og sist men ikkje minst; kva gjer det med motivasjonen, sjølvtilliten og lojaliteten til den spelargruppa og einskildspelarane som før høyre dette?

FY SKAM!